Bananen, Basisinkomen, Duurzaamheid en Kunst

Een doel van kunstenaar Shelley Sacks is het scheppen van een ruimte waarin onderzocht kan worden hoe het basisinkomen kan helpen om de overgang te bewerkstelligen van kolonialisme, verovering en controle naar samenwerking, bewustzijn en zorg voor elkaar.
We kunnen naar het Frans Hals Museum  gaan, kijken en luisteren naar de stemmen van bananentelers, meedenken over geld, ons consumptiegedrag en hoe het basisinkomen daar wellicht verandering in zou kunnen brengen.

Met de opstelling voor de “sociale sculptuur”[i] “EXCHANGE VALUES –on the table”[ii] probeert Shelley Sacks een relatie tussen Basisinkomen en Duurzaamheid tot stand te brengen.
Tussen 27 Sept 2017 – 7 Jan 2018 hebben we de mogelijkheid in De Hallen (Frans Hals Museum) in Haarlem onderdeel van deze sculptuur te zijn.
We kunnen er gewoon heen gaan, kijken en luisteren naar de stemmen van bananentelers, meedenken over geld, ons consumptiegedrag en hoe het basisinkomen daar wellicht verandering in zou kunnen brengen.

Ook is het mogelijk om je in te schrijven voor een dialoog rond de grote ronde tafel, die op verzoek voor een groep wordt georganiseerd en elkaar daarbij te delen in wat een en ander bij je oproept. Deze grote ronde tafel lijkt op de UN-vergadertafel.

Op deze manier kan je deelnemen aan het gesprek en het virtueel onderzoeken van vragen zoals die door veel aanhangers van het basisinkomen naar voren worden gebracht. Bijvoorbeeld: “We hebben een basisinkomen nodig om het iedereen mogelijk te maken een zelfstandig kunstenaar te zijn met betrekking tot zijn/haar eigen leven. In de hoop dat die dan ook meer menselijke en duurzame vormen in de wereld zullen brengen!

De basis voor deze manifestatie zijn 20 doeken waarop de bananenschillen zijn bevestigd afkomstig van de Bovenwindse Eilanden, die uit 20 willekeurige gekozen kisten zijn gehaald. Shelley Sacks achterhaalde met behulp van de nummers op de kisten waar de telers te vinden waren en zocht contact met hen. Zij nodigde hen uit voor de microfoon over hun wederwaardigheden te vertellen. Elk verhaal dat op deze manier werd verkregen, is te horen bij het doek met de schillen van de bananen van de betreffende teler.

Door de combinatie van het vernemen van de wederwaardigheden van de bananentelers en het effect van de vrije markt in een bepaald gedeelte van de wereld legt deze “uitwisseling van waarden“ het onderlinge verband bloot tussen producent en consument in onze ondoorzichtige wereldhandel én onze rol als “mede verantwoordelijken – kunstenaars – medescheppers” in het vormgeven van de wereld in de toekomst.

Door het combineren van kunst en politiek ontstaat een ruimte waarin we het belang kunnen ervaren van het je voorstellend scheppen van nieuwe vormen en het veranderen van je eigen leven en van de samenleving op weg naar een duurzame samenleving waar iedereen deel aan kan hebben. In deze ruimte werken we met het onzichtbare als stof die iedereen ter beschikking staat. Een ruimte die voor iedereen toegankelijk is.

Een van de doelen die Shelley Sacks (link naar een college van haar)  zich stelt is het scheppen van een ruimte waarin onderzocht kan worden hoe het basisinkomen kan helpen om de overgang te bewerkstelligen van kolonialisme, verovering en controle naar samenwerking, bewustzijn en zorg voor elkaar.
Zij hoopt dat velen van ons aan een van de te organiseren “EXCHANGE VALUES fora” zal willen deelnemen, individueel of als groep op aanvraag via reserveringen@franshalsmuseum.nl of direct via Shelley Sacks: ssacks@brookes.ac.uk[iii] 

Het is ook mogelijk om mee te doen aan open EXCHANGE VALUES fora op 18 en/of 19 november a.s. Tussen 11 a.m. en 14 uur onder leiding van Shelley Sacks zelf (dus in het Engels) en tussen 14:15 en 16:45 uur onder leiding van Markus Steffen en Annelinde Kirchgaesser van het Social Sculpture team (in het Nederlands). Bij de laatste sessie doet Shelley ook (luisterend) mee. Voor deze sessies moet je je wel vooraf opgeven.

Exchange Values is onderdeel van een grotere tentoonstelling over voedsel, kolonialisatie en wereldhandel onder de titel A Global Table”. Deze tentoonstelling werd ingericht door Abigail Winograd (Israël, 1983) naar aanleiding van de vraag: “Wat kunnen stillevens ons vertellen over koloniale en handelsrelaties in de gouden eeuw?

Abigail Winograd (Israël, 1983) is een onafhankelijk tentoonstellingsmaker, gepromoveerd aan de University of Texas in Austin. Haar onderzoeksveld beslaat zowel precolumbiaanse, als moderne en hedendaagse Latijns-Amerikaanse kunst. Ze is de eerste curator die in het kader van het nieuwe Fellowship Transhistorical Curating een tentoonstelling realiseert in het Frans Hals Museum | De Hallen Haarlem waarin gezocht wordt naar betekenisvolle en verrassende manieren om oude en hedendaagse kunst met elkaar te verbinden.
Het Curatorial Fellowship en het tentoonstellingsproject A Global Table worden mogelijk gemaakt door ondersteuning van de Van Toorn Scholten Stichting.

Ad Planken, 14 oktober 2017

[i] De term “Social Sculpture” wijst op kunst als een proces met vele kanten en mogelijkheden tot actieve betrokkenheid, waarvoor denken en gesprek basiselementen zijn die iedereen tot zijn beschikking heeft, en waarin alle mensen worden gezien als kunstenaars die in staat zijn om een democratische, duurzame samenleving tot stand te brengen.
“Social sculpture” gaat over hoe iets nieuws tot stand te brengen en over nieuwe manieren om je te verbinden. Het richt zich op onze vaardigheid om te reageren en ons intensiever met de wereld waarin wij leven te verbinden. Het onderzoekt het verband tussen verbeelding en duurzame toekomstperspectieven, normen en waarden, ecologisch herstel en verbeeldingskracht, vrijheid en verantwoordelijkheid, functionaliteit en symboliek.
De uitspraak van Joseph Beuys “Kunst = kapitaal” kan worden vertaald in “Creativiteit = Kapitaal” of “Verbeeldingskracht = Kapitaal”.
Het wijst op het vermogen dat mensen hebben om over hun grenzen heen te kijken. Meer te kunnen zien dan alleen het eigen belang. Meer te kunnen zien dan hun eigen omgeving. Globalisering ruimer te kunnen zien dan dat het alleen goed voor henzelf is. Het vermogen om de samenleving zo in te richten dat er ruimte is voor het besef en beleven van de onderlinge verbondenheid van alles wat er bestaat“Social sculpture” gaat over het ontwikkelen van een samenleving waarin deelname aan het democratische proces een basisonderdeel is van de ontwikkeling naar een duurzame en ecologisch gerichte toekomst.

[ii] De tentoonstelling nodigt de kijker uit om drie eenvoudige vragen over de voedselproducten op het stilleven te stellen: Wat is het? Waar kwam het vandaan en wat kostte het – in geld en menselijk leed – om het hier te krijgen? Bij het beantwoorden van deze vragen laten de schilderijen zich lezen als documenten over de uitbreiding van economische macht en koloniale expansie van de Republiek en het Nederlandse aandeel in de totstandkoming van de wereldeconomie.

Wat is de politieke en culturele betekenis van voedsel? Wat zijn vandaag de dag de effecten van de koloniale verhoudingen uit het verleden op de wereldhandel in voedsel en de verdeling van rijkdom?

[iii] See also the Exchange Values website: www.exchange-values.org (where you can download a poster and leaflet).  See also the Social Sculpture Facebook page: https://www.facebook.com/pg/socialsculpture/posts/)

Geplaatst door Reyer Brons, 17-10-2017

Het bericht Bananen, Basisinkomen, Duurzaamheid en Kunst verscheen eerst op Vereniging Basisinkomen.

Geplaatst in obi.